ДОСАЛЫ БИДІҢ ШЕШІМІ

18 ViewsКезінде бұл оқиға 1912, 1913 жылдар шамасында болған екен. Күллі Қасқасу, Қазығұрт, Сайрам, Түлкібас байтағымен сондай-ақ Қаратау мен Арыс, Бадам, Машат өлкелерінде аты танылған Бишымыр бабамыздың көп жылқыларынан бөлек бағылатын онға тарта сәйгүліктері болады екен. Ерекше бапталатын сәйгүліктерді арнайы бөлінген бапкерлері күтіп баптапты. Бишымыр оларды аса ірі бәйгелерге салады екен, ол жануарлар, қай жиын, […]

Толығырақ

МАЙДАННАН КЕЛГЕН ХАТТАР сұрапыл жылдардан сыр шертеді

59 ViewsЖат жерді жастанғанда жазатайым, Қанымен жазды, мүмкін, ағатайым. …Қасиетіңнен, қара өлең, айналайын, Қазақтың дәл өзіндей қарапайым, – деп ақын Мұқағали қара өлеңнің құдіретін жырлап өтті. Майданнан келген хат – бір отбасының жәдігері. Кескілескен шайқастың ортасында жүріп, ұрыс арасында, қолы қалт еткенде жанын шүберекке түйіп отырып жазған хаттар ерлердің елге деген шексіз сағынышының белгісі. Майдан […]

Толығырақ

ҰЛЫ БАБАЛАР НАСИЯТЫ

107 ViewsСайрамдағы  «Сансыз  Баба» (Кер Сақ Аб Баба) туралы Сайрамдағы «Сансыз Баба» — деген  сөзді  қазіргі  ел  ішінде есепсіз, Араб елдерінен ислам дінін таратуға келген өте  көп  баптар, яғни әулиелер  өткен  деп  ұғады. Бұл түбірімен қате  ұғым. «Сансыз Баба» Сайрамдағы алғаш рет «Мен Құдаймын!» — деп, астамсынған Перғауынға (фараонға) : «Сен Құдай емессің, Құдай жерде […]

Толығырақ

АНАМ МЕН ЕНЕМ – АРДАҒЫМ

100 ViewsӨмірден өз орныңды табуда, дүниеге кірпіш боп қалануда асқар таудай әкең мен мөлдір қайнардай анаңның маңдай тері, өлшеусіз еңбегі бар. Қашанда ата-ананың орны бөлек. Артыңа қанша бұрылып қарасаң да енді қайтіп келмейтін тәп-тәтті балалық шақ пен қыр гүліндей бойжеткен кезімізді сағына еске аламыз. Кім де болсын өзінің сәби кезін, есейген шағын аңсайтыны рас-ау. Жұмсаң […]

Толығырақ

ҰЛЫ ДАЛАДАН БАСТАУ АЛҒАН ҰЛАҒАТТЫ ДӘСТҮР

82 ViewsСонау ежелгі Сақтар заманынан бері Наурыз айының 17 жұлдызынан 18 жұлдызына қараған түн ортасы ауған сәтте, көк аспаннан «Бестораңғыл» әулиеде тұрған ерекше сегіз қыры бар, салмағы он екі пұттан асатын «Мизам» — деп аталатын киелі тасқа Көк Тәңірінің Жер Анаға алғашқы Көктемнің Нұры түскенде, тас түрлі түске еніп, сан шұғылалы сәуле шығарып түңгі аспан […]

Толығырақ

МЕДЕУ ПҰСЫРМАНҰЛЫ ХАҚЫНДА НЕ БІЛЕМІЗ?

105 ViewsБіз Медеу жайлы не білеміз? Әйгілі Медеу мұз айдыны мен бір ауданның есімін алып отырған Медеу кім? Қазір күллі қазаққа белгілі Медеу жайлы әңгімелегенде алдымен оның шыққан тегі, әкесі жайлы әңгімелегенді жөн көрдік. Медеудің әкесі Пұсырманның арғы бабасы шежіреге үңілер болсақ, ақындар мен батырлар елі атанған – Шапырашты, соның ішінде Есқожа. Есқожадан үш ұл […]

Толығырақ

САПАҚ ДАТҚА ЖАЙЫНДА ТАБЫЛҒАН ТЫҢ ДЕРЕКТЕР

155 ViewsҚОҚАН ХАНДЫҒЫНЫҢ ТҮБІ Тарихта Нұралы атты екі хан өткен. Алғашқысы Күнтөре Нұралы хан. Бұл өте сөзге шешен, тапқыр әрі батыр хан болған. Екіншісі Әбілқайыр Ханның ұрпағы Келте Нұралы хан. Бұл азамат қызба қанды, намысшыл, ашуды тез шақыратын батыр мінезді жан болған. Тақта бес-ақ жыл отырады. Нұралы хан өте реңді анасына тартып туады. Анасы төренің […]

Толығырақ

ДОМАЛАҚ АНА: ДЕРЕК ПЕН ДАҚПЫРТ

63 ViewsДОМАЛАҚ АНА: ДЕРЕК ПЕН ДАҚПЫРТ   «… слова домуллах в Средней Азии употребляется также при обращении к человеку образованному как особая форма выражения уважения     и почтения…» Бұл түсініктеме ХІХ ғасырда жазылған Ибадулла мен Мұхаммед Шариптың «Тауарих-и Амир Хайдар» кітабынан алынды. *   *   * Қасиетті Нұрила анамыз туралы 2004 жылы «Оңтүстік Қазақстан» газетінде (№100, 13.07.04) […]

Толығырақ

ҮЛКЕН ЖҮРЕК ЛҮПІЛІ

82 ViewsҮЛКЕН ЖҮРЕК ЛҮПІЛІ (Эссе) (Соңы. Басы өткен санда). *   *   * Петропавлда Бекеттің үйінде болған сол жүздесуден кейін біраз жылдар өтіпті… Бекет… сырт көзге емендей сірескен паң көкірек жан емес, бойын жасырып жүрген тұлпардай қарапайым ғана пенденің бірі. Бірақ, дүние танымы кең, ішкі жан дүниесі бай, оған тереңірек үңілсең Абайдың: Жүрегімнің түбіне терең бойла, […]

Толығырақ

ҮЛКЕН ЖҮРЕК ЛҮПІЛІ

95 ViewsҮЛКЕН ЖҮРЕК ЛҮПІЛІ (Эссе) 2015 жыл. Кербез керілген Жайықтың жағасы. Қасымда екі-үш жігіт бар, көңілде еш алаң жоқ, жайбарақат қана қармақ салып тұрған сәтім еді. Төңірек тым-тырыс. Желсіз тынған ұлы тыныштық. Сүттей ұйыған маң дала жағалауды көмкерген көк тоғайдан сорғалаған құстардың кәусар әуезіне тамылжып, ақ айдынның бетінде ақырын… ақырын ғана желпіп өткен жұп-жұмсақ ерке […]

Толығырақ